Po raz pierwszy mam przyjemność współpracować z Klubem Polki na Obczyźnie, w ramach projektu Boże Narodzenie dookoła świata. Polki mieszkające w różnych miejscach opisują jak wyglądają święta w danym kraju. O zwyczajch włoskich pięknie i wyczerpująco napisała Agnieszka, ja zaś skupię się tylko na ,,moim" regionie, pieknej Toskanii.
Przed świętami
Jak w całych Włoszech, w Toskanii ''atmosferę świąt'' czuć już od początku listopada. Reklamy, promocje, ulotki, specjalne świąteczne oferty, uff... komercja nie śpi. Sklepowe witryny od dawna kuszą: kupuj, kupuj, kupuj! W miastach na głównych placach powoli pojawiają się choinki i inne świąteczne dekoracje.
Mercati di Natale
To, co naprawdę mnie urzeka, to mercati di Natale, czyli świąteczne jarmarki, które z roku na rok stają się coraz bardziej popularne i każde miasto, a nawet mieścina ma swój własny targ świąteczny.
Można tu kupić wszystko: piękne wyroby rękodzielicze, tradycyjne sery, wędliny i miody, jak i nieco kiczowate ozdoby świąteczne made in China.
Najsłynniejszymi chyba świątecznymi jarmarkami są ten w Lucignano, znany jako Fiera del Ceppo (ma miejsce zawsze w ostatnią sobotę i niedzielę przed świętami) i ten w Sienie na Piazza del Campo. We Florencji, na piazza Santa Croce ma miejsce ogromny Weihnachtsmarkt - niemiecki jarmark, gdzie można kupić zarówno niemieckie piwo i kiełbaski jak i świąteczne upominki.
8 grudnia
Oficjalnie, okres Bożego Narodzenia rozpoczyna się 8 grudnia (święto Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny). Tego dnia tradycyjnie ubiera się choinkę i dekoruje dom (m.in. ustawia się szopkę).
.jpg)
(weheartit.com)
(weheartit.com)
Wigilia
"Chi guasta la vigilia di Natale, corpo di lupo e
anima di cane" (w wolnym tłumaczeniu: ,,Ten, kto nie szanuje Wigilii, ma ciało wilka i duszę psa'').
W wigililijny wieczór tradycje nakazuje spożyć skromny, bezmięsny posiłek (un piatto di "magro") w gronie rodzinnym. Na stole pojawiają się np. zupa z ciecierzycy lub kasztanów. Ale... tak naprawdę to tradycja uroczystego świętowania Wigilii zanika. Duża część Toskańczyków spędza ten wieczór na przygotowaniach do pierwszego dnia świąt lub na zakupach (tak, tak, sklepy są otwarte do późnego wieczora, tak jak na co dzień). Osoby wierzące wieczorem udają się na pasterkę.
25 grudnia
To najważniejszy dzień świąt. Rano do grzecznych dzieci przychodzi Babbo Natale zostawiając długo wyczekiwane upominki.
(weheartit.com)
Pierwszą połowę dnia spędza się w kuchni na przygotowaniach do uroczystego obiadu. Co pojawia się na toskańskim stole? Tak naprawdę co region, to obyczaj. Świąteczne menu we Florencji może się całkowicie różnić od tego w Sienie czy Pizie. A nawet co rodzina, to obyczaj. Mimo wszystko moża znaleźć kilka tradycyjnych toskańskich świąteczych potraw. Jako przystawki można wymienić schiacciate i focacce z rozmarynem, crostini z kurzą wątróbką i bruschette z oliwą.
.
Jako pierwsze danie stole króluje rosół z tortellini. Drugim daniem może być pieczony indyk, kurczak, kaczka, smażone wątróbki wieprzowe lub gotowany kapłon. Często je się też słynną ribollitę, czyli zupę z fasoli, która lepiej smakuje drugiego dnia (stąd też jej nazwa - ponownie gotowana). Do zupy tradycyjnie dodaje się czerstwy chleb, kapustę czarną i oczywiście fasolę.
Na deser ...
...wybór jest duży! Do najbardziej znanych słodyczy należą panettone (ciasto z kandyzowanymi owocami), cantucci, (ciastka z migdałami), panforte di Siena (bardzo słodkie ciasto wypelnione migdalami i orzechami), pagnottelle dell'Argentario (ciastka z migdałami, suszonymi figami, orzechami i skórką pomarańczową), pandoro (drożdżowa babka), torrone (kandyzowane owoce w słodkiej masie z białek i miodu). W okolicach Pistoii zajada się bridigini, czyli cieniutkie anyżowe płatki. Siena słynie z cavalluci, migdałowo-anyżowych ciastek.
Panettone
.jpg)
(weheartit.com)
.jpg)
(weheartit.com)
Cantucci (nazywane też cantuccini lub biscotti di Prato)
(weheartit.com)
Panforte di Siena
(weheartit.com)
(weheartit.com)
Pagnottelle dell'Argentario
Pandoro
Torrone
Bridigini
Cavalluci
26 grudnia
To czas odwiedzania rodziny, uroczystych obiadów i kolacji, spacerów, oglądania okolicznych szopek... Święta są, tak jak wszędzie, czasem odpoczynku. Włosi są bardzo rodzinnym narodem, dlatego zazwyczaj spędzają ten czas ze swoją całą familią.
(weheartit.com)
Niektórzy, korzystając z czasu wolnego, wyjeżdżają na narty lub na krótkie wakacje. Wolne w szkołach jest do 7 stycznia.
Befana
W nocy (z 5 na 6) przez komin wchodzi wyglądająca dość strasznie (długi, zakrzywiony nos, łachmany...) staruszka - Befana, odpowiednik świętego Mikołaja.
La Befana vien di notte
con le scarpe tutte rotte
col cappello alla romana
viva viva la Befana!
(Befana przychodzi w nocy
z całkiem rozklejonymi butami
z kapeluszem w rzymskim stylu
niech życje Befana!)
Koło kominka, w skarpetach, zostawia dzieciom prezenty (zazwyczaj słodycze).
W okolicy Lukki i Monte Amiata istnieje tradycja befanaty, czyli chodzenie po domach wieczorem 5 stycznia śpiewając piosenki o Befanie i grając na różnych instrumentach.
To by było na tyle:) Mam nadzieję, że dzięki temu wpisowi dowiedzieliście się czegoś nowego.
Buon natale a tutti!
